ISANG RETIRADONG PRINSIPAL ANG WALANG-AWANG SINUNOG ANG KANYANG MGA SAGRADONG MEDALYA AT PLAKE NA NAGBUNSOD NG MATINDING PANUNUMBAT NG KANYANG ANAK NA INAKALANG NASIRAAN NA NG BAIT ANG MATANDA, NGUNIT MAPAPALITAN NG PAG-UNAWA ANG KANYANG GALIT NANG MABUNYAG ANG KATOTOHANAN
MAINIT. Nakapasong init na sinabayan ng maitim na usok ang sumalubong kay Celine pagbukas niya ng pinto patungo sa likod-bahay. Kagagaling lamang niya sa palengke, umaasang magkakaroon sila ng payapang gabi.
Ngunit dinig na dinig niya ang malakas na paglagitik ng kahoy na walang-awang nilalamon ng siga sa semento.
Ang mas nagpatigil sa pagtibok ng kanyang puso ay ang pamilyar na bulto ng kanyang pitumpu’t limang taong gulang na ama.
Si Sir Oscar, ang dating tinitingala at labis na estriktong prinsipal ng pinakamalaking pampublikong paaralan sa Marikina, ay nakatayo sa harap ng naglalagablab na apoy, walang-awang inihahagis ang kanyang mga nakasalaming plake at kumikinang na medalya sa gitna ng mapanirang siga.
“Papa! Diyos ko, ano bang ginagawa mo?!” tili ni Celine.
Binitawan niya ang mga supot at mabilis na tumakbo palapit sa matanda, hindi na inalintana ang mga gumulong na kamatis sa sahig.
Walang atubili niyang hinablot ang isang malaking tropeo mula sa matanda bago pa man ito maihagis. Nagasgas ang braso ni Celine sa matalim na gilid nito.
“Nasiraan na ba kayo ng bait?! Bakit niyo sinusunog ang mga ito? Ito ang buong buhay niyo! Ito ang ipinagmamalaki ninyo sa lahat!”
Hinihingal na bumitaw si Oscar. Ang mukha niya ay puno ng uling at pawis, ngunit ang kanyang mga mata ay walang bakas ng pagkabaliw.
Mayroong matinding pighati at determinasyon sa kanyang tahimik na pagtitig sa mga natutupok na parangal.
“Hayaan mo ‘yang masunog, Celine. Basura lang ang mga ‘yan,” malamig na sagot ng matanda.
Kumuha pa ito ng tatlong kahoy na plake at ibinato sa apoy.
Tuluyang bumigay ang emosyon ni Celine.
“Basura?! Papa, lumaki akong naghihintay sa’yo sa pinto tuwing birthday ko, pero wala ka dahil nasa out-of-town seminar ka para diyan! Hindi ka umattend ng graduation ko sa college dahil tumatanggap ka ng national award! Tapos ngayon, susunugin mo lang na parang tuyong dahon? Sana sa akin mo na lang ibinigay ang oras mo noon!”
Humagulgol si Celine, tuluyang napaluhod sa damuhan habang yakap-yakap ang nag-iisang tropeo.
Ibinuhos niya ang lahat ng sakit na kinimkim niya.
Inasahan niyang magagalit ang kanyang ama.
Ngunit isang malalim na pagbuntong-hininga lamang ang pinakawalan ni Oscar.
Dahan-dahan itong lumuhod sa harap ng umiiyak na anak.
“Patawarin mo ako, Celine. Naging bulag ako,” mahinang simula ni Oscar, hinahaplos ang nanginginig na balikat ng anak.
“Akala ko, ang pag-akyat sa rurok ng tagumpay ang pinakamagandang maipapamana ko. Pero nakakalason pala ang anino ng isang perpektong puno. Pinapatay nito ang mga maliliit na halaman na pilit sumisibol sa ilalim niya.”
Kumunot ang noo ni Celine.
“Anong ibig mong sabihin, Papa?”
Inilabas ni Oscar ang isang lukot na papel.
Isa itong pahina na pinunit mula sa diary ng kanyang apo na si Lily.
Kamakailan lang ay bumagsak si Lily sa tatlong asignatura at nagkulong sa kwarto ng isang linggo, tumatangging kumain o kumausap ng kahit sino.
Nanginginig ang mga kamay ni Celine habang binabasa ito:
“Wala akong kwentang tao. Hindi ko mapapantayan ang talino ni Lolo Oscar. Nakakahiya ako dahil ako lang ang walang medalya. Kung mamamatay ako, baka mas madali para sa kanila, dahil wala na silang itatagong bobo sa pamilya namin.”
Parang walang-awang piniga ang puso ni Celine.
Mabilis siyang napatingala.
Sa ikalawang palapag, nakatayo sa maliit na balkonahe si Lily.
Umiiyak ang dalagita, tahimik na pinapanood ang pagsunog ng lolo sa mismong mga bagay na naging dahilan ng kanyang matinding depresyon.
Page: SAY – Story Around You | Original story
Tumayo si Oscar.
“Lily! Tumingin ka rito!” sigaw ng matanda, ang boses ay umaalingawngaw sa bakuran.
Tumingin ang dalagita, halatang takot at nalilito.
Dinampot ni Oscar ang pinakamahalagang plake na gawa sa salamin. Itinaas niya ito upang makita ng lahat, bago inihampas sa sementong bakod.
Isang malakas na lagitik ang umalingawngaw habang nabasag ang salamin sa daan-daang piraso.
Napasigaw si Celine, habang napatakip ng bibig si Lily.
“Mga plastik at kahoy lang ito!” patuloy na sigaw ni Oscar, may mga sariwang luha nang umaagos sa kanyang mga pisngi.
“Hindi nasusukat ang halaga ng tao sa dami ng medalyang nakasabit sa leeg niya! Lily, anak, wala akong pakialam kahit bumagsak ka pa sa lahat ng klase mo! Mas gugustuhin ko pang makita kang humihinga at nakangiti nang walang hawak na diploma, kaysa makita kang nakaburol sa loob ng kabaong!”
Napahagulhol nang malakas si Lily.
Agad siyang tumakbo pababa ng hagdan.
Walang pag-aalinlangan siyang yumakap nang napakahigpit sa lolo niya, ibinabaon ang kanyang umiiyak na mukha sa dibdib nitong amoy usok.
Sumunod si Celine, binitawan ang tropeo, at niyakap ang kanyang ama at anak.
Sa gitna ng dilim at liwanag ng apoy na tumutupok sa mga lumang pangarap ng matanda, isang wasak na pamilya ang tuluyang lumaya mula sa sumpa ng perpeksyon.
Sa wakas, napagtanto ni Oscar na ang tunay na legasiya na iiwan niya ay hindi ang mga titulo, kundi ang walang-hanggang pag-ibig na nagligtas sa pamilya niya.