Tatlong buwan pa lang ang tatlong anak na babae ni Manguel—silang Ana, Nicole, at Lianne—nang iwan siya ng asawa. Sa halip na halakhak ng bagong buhay, natagpuan niya ang sarili niyang nag-iisa, hawak ang tatlong sanggol sa isang lumang bahay sa baryo sa Bulacan. Isang maikling sulat lang ang iniwan ng kanyang asawa:
“Hindi ko kaya ang ganitong buhay. Ikaw na ang bahala sa mga anak mo.”
Walang luha, walang paalam.
Si Manguel, isang karpintero sa maliit na baryo, ay matatag na tumanggap sa bigat ng responsibilidad. “Kung wala silang ina… ako na ang magiging ina nila,” mahina niyang nasabi habang iniikot ang tingin sa tatlong sanggol na halos bagong panganak pa lamang.
Tatlumpung Taong Sakripisyo
Araw-araw, nag-aayos siya ng mga mesa, upuan, at aparador upang kumita. Sa gabi, gumagawa siya ng maliliit na kahoy na gamit para ibenta sa palengke. Ang tatlong anak ay lumaki sa lugaw, sabaw, at gatas na pinaghihirapan niyang makuha. Tuwing may lagnat sila, siya ang nagbabantay sa kanilang noo, gamit ang magaspang niyang kamay bilang pag-aaruga.
Natuto siyang magluto, magpalit ng lampin, magtali ng buhok—lahat ng bagay na dati ay para lamang sa ina. Inalis niya ang mga bisyo, isinakripisyo ang kanyang sariling pahinga, at tinutustusan ang kanilang pangangailangan kahit sa gitna ng kakulangan.
Lumalakas sa Hirap
Lumaki ang tatlo sa hirap, pero hindi kailanman bumagsak ang kanilang determinasyon. Si Ana, ang panganay, ay matalino at responsable; si Nicole, ang gitna, ay mabilis mag-isip at mahusay sa numero; si Lianne, ang bunso, ay tahimik pero masigasig sa pagbabasa at may matibay na puso.
Kahit lumang-luma ang kanilang paaralan at kupas ang tsinelas nila, hindi sila nagkulang sa pag-aaral. Nang makapasa silang tatlo sa unibersidad, umiyak si Manguel—hindi para sa kayamanan, kundi dahil sa tagumpay na nakamit nila sa kabila ng hirap:
“Hindi ko kayo mapapayamang mga anak… gusto ko lang kayong maging mabuting tao.”
Ang Tagumpay at Pagbabalik ng Nakaraan
Makaraan ang tatlumpung taon, ang tatlong anak ay naging matagumpay na negosyante. Ang kanilang mga pangalan ay madalas lumilitaw sa pahayagan, at ang kanilang mga kumpanya ay nangunguna sa kani-kanilang industriya.
Nang kunin nila ang ama upang manirahan sa lungsod, iniwan nila ang lumang bahay sa baryo—hindi binenta, hindi inayos—isang alaala ng sakripisyo at pagmamahal.
At sa sandaling iyon, biglang bumalik ang kanilang ina. Ngunit ang nangyari sa huli… ay nag-iwan sa kanya ng pagkagulat na hindi niya inaasahan.